Na osnovu člana 38 stav 1 tačka 27 Zakona o lokalnoj samoupravi (“Službeni list CG”,broj 02/18; 034/19) i člana 53 stav 1 tačka 27 Statuta Opštine Tuzi (“Sl.list CG-opštinski propisi br 24/19), Skupština Opšstine Tuzi dana ___________, donosi
ETIČKI KODEKS
lokalnih službenika i namještenika
I OSNOVNE ODREDBE
Predmet
Član 1
Etičkim kodeksom lokalnih službenika i namještenika (u daljem tekstu: Etički kodeks) utvrđuju se etički standardi i pravila ponašanja lokalnih službenika i namještenika (u daljem tekstu: službenik) u organu uprave Opštine, posebnoj i stručnoj službi (u daljem tekstu: organ lokalne uprave).
Etički kodeks primjenjuje se i na zaposlene u javnim službama (javnim ustanovama i privrednim društvima) čiji je osnivač Opštine Tuzi.
Cilj
Član 2
Cilj Etičkog kodeksa je očuvanje, afirmacija i unapređenje dostojanstva i ugleda službenika i jačanje povjerenja građana u rad organa lokalne uprave.
Odnosi na koje se primjenjuje
Član 3
Službenik primjenjuje etičke standarde i pravila ponašanja utvrđene Etičkim kodeksom u odnosima sa drugim zaposlenim, građanima, organu lokalne uprave u kome radi i prema službenoj dužnosti.
Upotreba rodno osjetljivog jezika
Član 4
Izrazi koji se u Etičkom kodeksu koriste za fizička lica u muškom rodu podrazumijevaju iste izraze u ženskom rodu.
II ETIČKI STANDARDI I PRAVILA PONAŠANJA
Zaštita ugleda
Član 5
Službenik je dužan da poslove obavlja na način da ne narušavaju ugled organa lokalne uprave i svoj ugled.
Službenik se van radnog vremena ne smije ponašati na način koji može narušiti ugled organa lokalne uprave.
U vršenju privatnih poslova, službenik ne smije koristiti službeni položaj koji ima u lokalnoj upravi Opštine Tuzi ili Službe skupštine.
Poštovanje integriteta
Član 6
Službenik je obavezan da svoje poslove vrši na način kojim se obezbijeđuje ostvarivanje prava građana i poštovanje njihovog integriteta i dostojanstva.
U obavljanju poslova službenik ima pravo na zaštitu od uznemiravanja, odnosno ponašanja koje predstavlja ili ima za cilj povredu dostojanstva i ličnosti službenika.
Jednakost građana
Član 7
Službenik je dužan da u vršenju svake službene radnje poštuje načelo jednakosti građana pred zakonom, a posebno u postupku riješavanja o pravima, obavezama ili pravnim interesima građana, pravnih lica i drugih subjekata.
U vršenju poslova službenik ne smije dovoditi u povlašćeni, odnosno neravnopravan položaj građane u ostvarivanju njihovih prava i obaveza po osnovu rase, boje kože, nacionalne pripadnosti ili po osnovu bilo kog drugog ličnog svojstva.
Ponašanje službenika u javnim nastupima
Član 8
Ovlašćeni službenik dužan je da u javnim nastupima u kojima predstavlja organ lokalne uprave iznosi stavove na način kojim će obezbjediti zaštitu ugleda tog organa i ličnog ugleda te razvijati povjerenje građana u njegov rad.
Postupanje sa informacijama
Član 9
Službenik je dužan da službene informacije i podatke koristi u skladu sa njihovom svrhom i da štiti privatnost lica na koje se odnose.
Standardi odijevanja na radu
Član 10
Službenik je dužan da se u radno vrijeme prikladno i uredno odijeva na način koji ne narušava ugled organa lokalne uprave i lični ugled.
Standarde odjevanja iz stava 1 ovog člana propisuje gradonačelnik.
Službenik je dužan da na vidnom mjestu na svojoj odjeći istakne identifikacionu karticu fotografijom, ličnim imenom, prezimenom i službenim zvanjem, odnosno radnim mjestom.
III ODNOS SLUŽBENIKA PREMA STRANKAMA
Način postupanja
Član 11
Službenik je dužan da pruža pomoć neukim strankama.
Službenik je dužan da izbjegava konflikte sa strankama i drugim zaposlenim.
Način postupanja službenika prema licima sa invaliditetom
Član 12
Službenik je dužan da omogući prednost licu sa invaliditetom u odnosu na ostale stranke kada takvo lice lično podnosi zahtjev za riješavanje svojih prava i obaveza.
IV MEĐUSOBNI ODNOSI SLUŽBENIKA
Postupanje
Član 13
Svi oblici komunikacije između službenika zasnivaju se na uzajamnom poštovanju, povjerenju, saradnji i odgovornosti.
Službenik je dužan da ne ometa druge službenike u vršenju službenih dužnosti.
Službenik je dužan da neposrednom rukovodiocu, odnosno starješini organa lokalne uprave, prijavi povredu Etičkog kodeksa od strane drugih službenika.
Neposredni rukovodilac
Član 14
Neposredni rukovodilac je dužan da ličnim ponašanjem daje službeniku primjer etičkog ponašanja.
Neposredni rukovodilac dužan je da starješini organa lokalne uprave ukaže na povrede Etičkog kodeksa od strane službenika čijim radom rukovodi i da preduzme potrebne mjere, u skladu sa zakonom.
Neposredni rukovodilac dužan je da preduzima potrebne mjere radi sprječavanja korupcije ili drugih oblika nedozvoljenog ponašanja.
Prijavljivanje neetičkih zahtjeva
Član 15
Službenik koji smatra da se od njega zahtijeva da postupa na način koji je suprotan Etičkom kodeksu, prijaviće takav zahtjev neposrednom rukovodiocu, odnosno starješini organa lokalne uprave.
Povreda Etičkog kodeksa
Član 16
Službenik je disciplinski odgovoran za povredu službene dužnosti iz Etičkog kodeksa u skladu sa zakonom.
Povrede etičkih standarda i pravila ponašanja su lakše povrede službene dužnosti i to:
- narušavanje ugleda organa lokalne uprave i ličnog ugleda u obavljanju poslova (Član 5 stav 1);
- narušavanje ugleda organa lokalne uprave, organa lokalne samouprave i javnih službi čiji je osnivač Opština Tuzi (Član 5 stav 2);
- korišćenje službenih isprava i službenog položaja u privatne svrhe (Član 5 stav 3);
- povreda prava, nepoštovanja integriteta i dostojanstva građana u vršenju poslova (člana 6 stav 1);
- javno iznošenje stavova suprotno propisima, ovlašćenjima i Etičkim kodeksom (Član 8);
- korišćenje informacija koje su potrebne za obavljanje poslova suprotno njihovoj svrsi (Član 9);
- neprikladno i neuredno odijevanje kao i odijevanje kojim se narušava lični ugled i ugled organa lokalne uprave (Član 10);
- propuštanje pružanja pomoći neukim strankama (Član 11);
- propuštanje davanja prednosti licima sa invaliditetom u odnosu na ostale stranke (Član 12);
- ometanje drugih službenika u vršnju službenih dužnosti (Član 13 stav 2);
- propuštanje neposrednog rukovodioca da starješini ukaže na povrede Etičkog kodeksa ili propuštanje preduzimanja odgovarajućih mjera (Član 14 stav 2);
- propuštanje neposrednog rukovodioca da preduzme mjere radi spriječavanja korupcije i drugih oblika nedozvoljenog ili pristrasnog ponašanja (Član 14 stav 3).
Prava u slučaju povrede Etičkog kodeksa
Član 17
Zbog povrede etičkih standarda i pravila ponašanja utvrđenih Etičkim kodeksom građani i službenici mogu se obratiti starješini organa lokalne uprave i/ili Etičkoj komisiji.
Etička komisija
Član 18
Praćenje primjene Etičkog kodeksa vrši Etička komisija.
Odlukom o osnivanju Etičke komisije bliže se utvrđuju prava i dužnosti, sastav, način rada, izjašnjavanje i druga pitanja od značaja za njen rad i za primjenu Etičkog kodeksa.
Upoznavanje novih službenika sa Etičkim kodeksom
Član 19
Neposredni starješina dužan je da upozna službenika koji prvi put zasniva radni odnos u organu lokalne uprave sa odredbama Etičkog kodeksa.
Službenik koji prvi put zasniva radni odnos dužan je da potpiše izjavu o prihvatanju i primjeni Etičkog kodeksa.
Javnost Etičkog kodeksa
Član 20
Etički kodeks trajno se ističe na oglasnoj tabli organa lokalne uprave, na svim vidnim mjestima u službenim prostorijama organa uprave u kojima stranke podnose zahtjeve za riješavanje svojih prava i objavljuje se na internet stranici Opštine Tuzi.
Stupanje na snagu i objavljivanje
Član 21
Ovaj Etički kodeks stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom listu Crne Gore-Opštinski propisi" a objaviće se na oglasnoj tabli organa lokalne uprave i javnih službi, kao i na internet stranici opštine.
Broj: 02-030/19-
Tuzi, ___.09.2019. god.
SKUPŠTINA OPŠTINE TUZI
PREDSJEDNIK SKUPŠTINE,
Fadil Kajoshaj
OBRAZLOŽENJE
Pravni osnov
Pravni osnov za donošenje Kodeksa je sadržan u članu 38 stav 1 tačka 27 Zakona o lokalnoj samoupravi ( “Službeni list CG”, broj 02/18 ; 034/19), kojim je propisano da skupština donosi etički kodeks, kao i u članu 53 stav 1 tačka 27 Statuta Opštine Tuzi (“Sl.list CG-opštinski propisi” br 24/19), koji propisuje da skupština donosi etički kodeks.
Razlozi za donošenje
Etički kodeks lokalnih službenika/ca i namještenika/ca, sadrži etička pravila i standarde ponašanja, koja Kodeks definiše kao uzorno ponašanje. Kodeks sadrži i odredbe kojima se utvrđuju pravila ponašanja , koja su po obimu šira od zakonskih normi u pogledu prava i obaveza zaposlenih u lokalnoj samourpavi. Usvajanjem Kodeksa i stvaranjem pretpostavki za njegovu primjenu, lokalna samouprava može bitno da unaprijedi svoj rad.
Pojam zaposlenih u smislu Etičkog kodeksa obuhvata sve zaposlene u organima lokalne uprave, kao i zaposlene u javnim službama (javnim ustanovama i privrednim društvima) čiji je osnivač opština. Opredjeljenje za utvrđivanje širokog kruga lica na koje se odnosi Etički kodeks zasnovano je na tome da se građani i drugi subjekti, kao korisnici usluga dovedu u istovjetan položaj pred organima lokalne uprave i javnim službama (javnim ustanovama i privrednim društvima), koje osniva lokalna samouprava. S druge strane, na ovaj način obezbjeđuje se da zaposleni postupaju po istim etičkim standardima o ponašanju, bilo da svoju službu vrše u organima lokalne uprave, javnim službama (javnim ustanovama i privrednim društvima) čiji je osnivač jedinica lokalne samouprave.
Kodeks sadrži načela ponašanja kojih treba da se pridržavaju zaposleni u lokalnoj samoupravi, kako bi isti postali dio svijesti i akcije svakog zaposlenog u vršenju njihovih svakodnevnih dužnosti. Ta načela predstavljaju istovremeno moralne i pravne standarde, koje se prožimaju, nadopunjuju i međusobno podržavaju.